|
Niektóre problemy z niepasowaniem przy drukowaniu offsetowym ze zwilżaniem formy drukowej Przy drukowaniu offsetowym ze zwilżaniem formy drukowej przy każdym nałożeniu farby na wyrób papierowy dostarczona zostaje pewna ilość wody. Przez to zwiększa się wilgotność wyrobu. Zmiana wilgotności wyrobu papierowego zawsze skutkuje zmianą wymiarów tego wyrobu. Przy zwiększeniu wilgotności wymiary wyrobu papierowego ulegają zwiększeniu. Przy zmniejszeniu wilgotności, wysuszeniu, wymiary wyrobu ulegają zmniejszeniu. Zmiana wymiarów wyrobów jest w przybliżeniu dwukrotnie większa w kierunku prostopadłym do ułożenia włókien, niż w kierunku równoległym do ułożenia włókien. Pytanie wobec tego jest następujące: Dlaczego przy drukowaniu najczęściej nie dochodzi do niepasowania nadruków? Odpowiedź jest następująca: Dlatego, że wyrób papierowy użyty do drukowania miał optymalną wilgotność. Przy optymalnej wilgotności zmiany wilgotności nie powodują widocznych zmian wymiarów wyrobów. Producenci wyrobów papierowych przeznaczonych do drukowania offsetowego powinni podawać optymalną wilgotność względną wyrobu papierowego w 23°C. Jeśli nie podają, należy przyjąć, że optymalna wilgotność względna w 23°C wynosi 50 % z tolerancją najlepiej ± 5% (tzn. 45 – 55 %), nie większą jednak niż ± 10% (tzn. 40 – 60) %. Uwaga: papiery typu preprint mają wilgotność mniejszą niż optymalna. Nie należy drukować na nich wzorów wielobarwnych bez klimatyzacji do wilgotności optymalnej. W przypadku, gdy wilgotność względna wyrobu papierowego jest zbyt duża lub zbyt mała, niepasowanie ma prawo powstać. Jednak nie musi. Dostarczony wyrób papierowy wobec powyższego powinien być zapakowany w opakowanie wilgocioszczelne i przechowywany w tym opakowaniu w pomieszczeniu z maszyną drukującą do osiągnięcia temperatury równej temperaturze panującej w tym pomieszczeniu. Czas potrzebny do wyrównania temperatury jest zależny od wielu czynników: właściwości wyrobu papierowego, powierzchni zewnętrznej stosu, masy stosu, ruchu powietrza względem stosu itd. Praktycznie jest niemożliwe określenie w miarę dokładnego czasu potrzebnego do wyrównania temperatur. Każdy producent podaje inne wartości potrzebnego czasu. Poniżej w tabeli 1 podano w przybliżeniu maksymalny czas potrzebny do wyrównania temperatur. Tabela 1 Szacunkowy, maksymalny czas potrzebny do wyrównania temperatur: Różnica temperatury w 0C | Szacunkowa liczba dni | do 5 | 1 | 5 - 10 | 2 | 10 - 15 | 2,5 | 15 - 20 | 3 | 20 - 30 | 4 | 30 - 40 | 4,5 |
Przy takim postępowaniu i wykonywaniu drukowania maszyną drukującą w jednym etapie, niepasowanie przeważnie nie następuje. Bardziej skomplikowane procesy mogą zachodzić, gdy drukowanie wykonywane jest w dwóch lub większej liczbie etapów. Przyjmijmy, że drukowanie wykonywane jest w maszynie drukującej dwukolorowej w dwóch etapach. Jeżeli zachowane zostały wymagania dotyczące wyrównania temperatury wyrobu papierowego do temperatury pomieszczeń drukarni, w pierwszym etapie drukowania, niepasowanie nie powinno wystąpić. Natomiast co wystąpi przy drugim etapie drukowania, zależy w dużym stopniu od tego, jakie nastąpią zmiany w wilgotności względnej zadrukowywanych arkuszy. Jeśli przy drugim etapie drukowania wilgotność względna wyrobu papierowego pozostanie w obszarze wartości optymalnych, niepasowanie nie powinno wystąpić. Jeśli natomiast uzyska wartości odbiegające od obszaru optymalnych wartości wilgotności, niepasowanie może wystąpić. Zmiana wilgotności względnej wyrobu papierowego może nastąpić na skutek nieoptymalnej wilgotności względnej powietrza w pomieszczeniu, w którym wykonywane jest drukowanie i przechowywane są druki. Poniżej w tabeli 2 podajemy wilgotność powietrza jaka powinna być w pomieszczeniu, w którym wykonywane jest drukowanie i przechowywane są druki po pierwszym etapie drukowania w przypadku, gdy producent nie podaje zakresu optymalnej wilgotności względnej lub podaje ją w granicach 40 – 60 % w temperaturze 23 °C. Tabela 2 Optymalny, szacunkowy zakres wilgotności powietrza w różnych temperaturach przy drukowaniu i przechowywaniu wyrobów papierowych odpowiadający wilgotności 40 – 60 % w temperaturze 23 °C. Temperatura w °C | Dolna granica wilgotności względnej w % | Górna granica wilgotności względnej w % | 30 | 27 | 40 | 28 | 30 | 45 | 26 | 35 | 50 | 24 | 37 | 57 | 23 | 40 | 60 | 22 | 42 | 62 | 20 | 48 | 72 | 18 | 55 | 82 | 16 | 62 | 90 | 14 | 70 | 100 | 12 | 80 | 100 | 10 | 95 | 100 |
W nowoczesnej technologii drukowania podstawowym wymaganiem jest pełna klimatyzacja pomieszczeń, w których przechowywane są wyroby papierowe bez opakowania wilgocioszczelnego, wykonywane jest drukowanie i niektóre procesy wykończeniowe. Klimatyzacja oznacza automatyczne regulowanie temperatury i wilgotności względnej powietrza, a nie tylko temperatury. Wiele z drukarń w Polsce nie posiada klimatyzacji. W niektórych z nich występuje dbałość o warunki klimatyczne, są wszędzie higrometry, w miarę możliwości reguluje się wilgotność bez automatyzacji. Jest jednak wiele, które nawet nie mają higrometru, nie dbają o warunki klimatyczne. W takich drukarniach jedyną możliwą poradą dla zmniejszenia niebezpieczeństwa niepasowania jest zmniejszenie do minimum czasu między poszczególnymi etapami drukowania przy uzyskaniu dostatecznego utrwalenia powierzchniowego farby. Należy zaznaczyć, że takie postępowanie nie gwarantuje wyeliminowania niepasowania, tylko zmniejsza ryzyko jego powstania. Innymi czynnikami zmniejszającymi ryzyko powstania niepasowania są: stosowanie jak najmniejszych ilości roztworu zwilżającego przy drukowaniu, stosowanie alkoholowych roztworów zwilżających, zawierających mniejszą ilość wody, stosowanie optymalnego odczynu roztworu zwilżającego, przewidywanego przez producenta farby, ewentualne stosowanie dodatków do roztworu zwilżającego zwiększających szybkość schnięcia farby (jeśli producent farby takie dodatki przewiduje), niedopuszczenie do zemulgowania farby, stosowanie farb przeznaczonych przez producenta farb do danego podłoża drukowego, nie mieszanie farb z dodatkami nie przewidywanymi w danym przypadku przez producenta farby, zachowanie przy drukowaniu równoległego kierunku włókien wyrobu papierowego do osi cylindra drukującego, stworzenie warunków jak największego dostępu tlenu z powietrza do powierzchni farb.
|